Trening konia, niezależnie od docelowej dyscypliny, opiera się na uniwersalnych zasadach, które wynikają z psychiki i fizjologii tego zwierzęcia. Celem dobrze prowadzonego szkolenia jest wychowanie konia posłusznego, ufnego, wygimnastykowanego i chętnego do współpracy, a nie złamanego siłą czy zastraszonego. Fundamentem skutecznego i etycznego treningu są cierpliwość, konsekwencja oraz zrozumienie sposobu, w jaki koń się uczy. Koń uczy się przede wszystkim przez tak zwane wzmocnienie negatywne w sensie technicznym, czyli przez usunięcie nacisku (presji) w momencie prawidłowej reakcji. Gdy jeździec działa np. łydką, a koń ustępuje i rusza do przodu, natychmiastowe rozluźnienie nacisku jest dla konia nagrodą i informacją, że zrobił to, czego od niego oczekiwano. Coraz częściej i z powodzeniem stosuje się też wzmocnienie pozytywne (nagroda smakołykiem, głosem, głaskaniem). Kluczowy jest precyzyjny timing — nagroda lub ulga muszą nastąpić w odpowiednim momencie, by koń skojarzył je z właściwym zachowaniem. Kary fizyczne, działanie w gniewie czy niejasne, sprzeczne sygnały dezorientują konia i niszczą zaufanie, dlatego są przeciwskuteczne. Szkolenie powinno przebiegać stopniowo, od rzeczy najprostszych do bardziej złożonych, z poszanowaniem fizycznych możliwości konia. Klasyczne ujeżdżenie opiera się na tak zwanej skali szkolenia, która obejmuje kolejno: rozluźnienie i takt (regularny rytm chodów), miękkość i puszczalność, kontakt z wędzidłem, impuls (energię z zadu), wyprostowanie (równomierna praca obu stron ciała) oraz zebranie. Każdy z tych elementów buduje się na poprzednim, a próba wymuszenia zaawansowanych ruchów na niewygimnastykowanym koniu prowadzi do napięć, oporu i kontuzji. Dobry trening rozwija mięśnie, równowagę i gibkość konia, czyniąc go zdolnym do dźwigania jeźdźca bez szkody dla własnego zdrowia. Niezwykle ważna jest praca w odpowiednim tempie, dostosowanym do wieku, kondycji i charakteru konia. Młode konie wymagają szczególnej ostrożności — ich kości i stawy nie są jeszcze w pełni rozwinięte, dlatego intensywny trening rozpoczyna się dopiero, gdy zwierzę osiągnie odpowiednią dojrzałość. Każda jednostka treningowa powinna zawierać rozgrzewkę, część zasadniczą oraz wyciszenie (schłodzenie), a długość i intensywność należy dostosować do możliwości konia, kończąc pracę pozytywnym akcentem. Wreszcie, trening to relacja oparta na zaufaniu. Koń, który czuje się bezpiecznie i rozumie, czego się od niego oczekuje, pracuje chętnie i z zaangażowaniem. Spokój, konsekwencja, czytelność sygnałów oraz umiejętność odczytywania mowy ciała konia (oznak stresu, napięcia, zmęczenia) to cechy dobrego szkoleniowca. Cierpliwie i mądrze ułożony koń jest nie tylko bezpieczniejszy i przyjemniejszy w obsłudze, ale też zdrowszy i szczęśliwszy.
Źródło: Fédération Equestre Internationale (FEI); klasyczna skala szkolenia (German Training Scale); literatura z zakresu szkolenia koni