Szczepienia i odrobaczanie psa — kompletny przewodnik

2026-06-20

Dlaczego szczepienia są ważne?

Układ odpornościowy szczeniaka nie jest w stanie samodzielnie poradzić sobie z wieloma groźnymi wirusami i bakteriami. Szczepienia uczą organizm rozpoznawania patogenów i wytwarzania przeciwciał, zanim dojdzie do rzeczywistego zakażenia. Dzięki temu pies jest chroniony przed chorobami, które jeszcze kilkadziesiąt lat temu dziesiątkowały populacje psów. Regularne szczepienie to nie tylko troska o indywidualnego pupila, ale też odpowiedzialność wobec innych zwierząt — im więcej zaszczepionych psów w populacji, tym trudniej chorobie się rozprzestrzeniać. Nosówka, parwowiroza, leptospiroza czy wścieklizna to schorzenia, które mogą doprowadzić do śmierci w ciągu kilku dni. Szczepionka jest najtańszą i najskuteczniejszą polisą zdrowotną, jaką możemy wystawić naszemu psu.

Kalendarz szczepień szczeniaka

Pierwsze tygodnie życia szczenię jest chronione przez przeciwciała matki przekazane z siarą, jednak ta ochrona słabnie już między 6. a 8. tygodniem życia. Właśnie wtedy wykonuje się pierwszą szczepionkę wieloskładnikową, która zazwyczaj obejmuje nosówkę, parwowirozę, adenowirozę i parainfluenzę. Druga dawka podawana jest po 3–4 tygodniach. W tym samym czasie można włączyć szczepienie przeciwko leptospirozie. Szczepienie przeciwko wściekliźnie wykonuje się najwcześniej w 12. tygodniu życia. Po zakończeniu pełnego cyklu podstawowego szczepienia przypominające następują po roku, a następnie co rok lub co trzy lata — zależnie od rodzaju szczepionki.

Szczepienia obowiązkowe i zalecane w Polsce

Polskie prawo nakłada na właścicieli psów jeden bezwzględny obowiązek: coroczne szczepienie przeciwko wściekliźnie. Pierwsze szczepienie musi zostać wykonane przed ukończeniem przez psa 4. miesiąca życia. Brak szczepienia grozi mandatem. Po każdym szczepieniu weterynarz dokonuje wpisu do książeczki zdrowia. Poza wścieklizną wszystkie pozostałe szczepienia są zalecane, lecz nie wymagane prawnie. Do tej grupy należą: nosówka, parwowiroza, leptospiroza, choroba Rubartha czy bordetelloza, zwana potocznie kaszlem kenelowym.

Jak przygotować psa do szczepienia

Szczepić należy wyłącznie zdrowe, wypoczęte zwierzę. Jeśli pies ma katar, biegunkę, jest osowiały lub ma gorączkę — termin szczepienia należy przesunąć. Na kilka dni przed wizytą warto zadbać o odrobaczenie, ponieważ pasożyty osłabiają układ odpornościowy, przez co szczepionka może działać mniej skutecznie. W dniu szczepienia pies powinien być nakarmiony jak zwykle. Warto zabrać ze sobą ulubioną zabawkę lub przysmaki, by cały zabieg był jak najmniej stresujący.

Objawy niepożądane — kiedy dzwonić do weterynarza

Większość psów po szczepieniu przez kilka godzin jest nieco senna i mniej aktywna niż zwykle. Może pojawić się delikatny obrzęk lub tkliwość w miejscu wkłucia — to normalna reakcja, która mija samoistnie. Niepokój powinny wzbudzić objawy pojawiające się szybko po szczepieniu: obrzęk twarzy lub powiek, nagłe wymioty, biegunka, bladość błon śluzowych, trudności z oddychaniem lub wstrząs anafilaktyczny. W takich przypadkach nie czekaj — zadzwoń do weterynarza lub jedź na izbę przyjęć od razu.

Odrobaczanie — częstotliwość i pasożyty

Robaki jelitowe to problem, który dotyczy wielu psów niezależnie od wieku i trybu życia. Glista psia, tęgoryjec, tasiemiec, włosogłówka — każdy z tych pasożytów może wywołać różne objawy, od biegunek i wymiotów po niedokrwistość. Szczenięta odrobacza się po raz pierwszy już w 2. tygodniu życia, a następnie co dwa tygodnie aż do ukończenia 12. tygodnia. Dorosłe psy żyjące tylko w domu — raz na trzy miesiące. Psy aktywne, wychodzące na łąki i do lasu — raz na miesiąc lub dwa miesiące. Preparaty dostępne są w formie tabletek, past, suspensji i kropelek.

Ochrona przed kleszczami, pchłami i komarami

Pasożyty zewnętrzne to nie tylko problem estetyczny ani kwestia dyskomfortu psa. Kleszcze przenoszą babeszjozę, anaplazmozę i boreliozę; pchły są wektorem tasiemca dyniowatego i mogą wywołać silne alergie; a komary w cieplejszych rejonach Polski przenoszą dirofilarię, czyli nicienia atakującego serce i płuca. Dostępne środki ochrony dzielą się na kilka kategorii: preparaty spot-on nakładane na skórę karku, obroże ochronne, tabletki doustne oraz spraye. Ochrony nie warto zawieszać zimą — kleszcze mogą być aktywne już przy temperaturach powyżej 5 stopni Celsjusza.