American Staffordshire Terrier wywodzi się ze Stanów Zjednoczonych, gdzie rozwinął się jako odrębna rasa w XIX wieku na bazie angielskich terierów i buldogów. Pomimo burzliwej historii — rasa była hodowana do dogfightingu, co jest dziś zakazane i potępiane — AmStaff jako pies towarzyszący jest znany ze swojej łagodności wobec ludzi i lojalności.
Żywiołowy, przywiązany do rodziny i wyjątkowo wrażliwy na ludzkie emocje. Z dziećmi ze swojego domu tworzy mocne więzi i jest wobec nich bardzo tolerancyjny. Kontakty z innymi psami wymagają nadzoru, bo może wykazywać skłonność do dominacji. Kluczowa jest wczesna i szeroka socjalizacja.
Krótka, przylegająca sierść jest wyjątkowo łatwa w utrzymaniu. Wystarczy szczotkowanie raz w tygodniu rękawicą i kąpiel co 4–8 tygodni.
AmStaff jest podatny na dysplazję stawów biodrowych i łokciowych. Rasa może cierpieć na choroby skóry i alergie pokarmowe. Znana też podatność na zaćmę i wady serca.
To pies bardzo aktywny, potrzebujący co najmniej 1,5 godziny ruchu dziennie. Doskonale sprawdza się w agility, weight pullingu i innych dyscyplinach psich sportów. Najlepiej sprawdza się u aktywnych właścicieli z doświadczeniem w szkoleniu psów o silnym charakterze.

| Pochodzenie | Wielka Brytania |
|---|---|
| Długość życia | 13–16 lat |
| Waga | 6–8 kg |
| Wielkość | Mała |
| Sierść | Gładka lub szorstka |
| Umaszczenie | Biały z czarnymi lub rudymi znaczeniami |
| Aktywność | Bardzo wysoka |
| Przyjazność dla dzieci | Dobra |
Jack Russell terrier to niewielki, energiczny pies myśliwski wyhodowany w Anglii przez pastora Johna Russella w XIX wieku. Celem było stworzenie odważnego teriera zdolnego wchodzić do nor lisich i wypłaszać zwierzynę. Rasa zachowała robocze cechy do dziś i jest niezwykle żywiołowa. Cechuje ją mocna budowa, biała dominująca sierść i niespożyta energia.
Inteligentny, odważny i pełen życia. Jack Russell potrzebuje ogromnej ilości ruchu i stymulacji umysłowej, w przeciwnym razie szybko się nudzi i staje się destrukcyjny. To pies dla osób aktywnych. Bywa uparty i ma silny instynkt łowiecki, więc trudno mu zaufać przy małych zwierzętach.
Pies mały. Wysokość w kłębie od 25 do 30 cm, masa od 5 do 6 kg.
Sierść może być gładka, szorstka lub pośrednia, wszystkie wymagają tylko regularnego szczotkowania. Niewielka pielęgnacja, ale rasa linieje.
Generalnie zdrowa i długowieczna. Mogą wystąpić zwichnięcie rzepki, choroby oczu, głuchota. Długość życia od 13 do 16 lat.
Szukaj hodowli z testami oczu i stawów.
Pies Eddie z serialu Frasier oraz Milo z filmu Maska to słynne Jack Russell teriery.
Źródło: FCI standard rasy nr 345, The Kennel Club
Papillon, czyli pies motyli, to jedna z najstarszych ras psów miniaturowych, znana w Europie już od XV wieku — można go odnaleźć na obrazach dawnych mistrzów, w tym Rubensa i Tycjana. Nazwa rasy pochodzi od francuskiego słowa oznaczającego motyla, co nawiązuje do charakterystycznych, rozłożystych uszu przypominających skrzydła owada.
Papillon jest psem wyjątkowo inteligentnym, żywym i przyjacielskim. Chętnie nawiązuje kontakt zarówno z właścicielem, jak i z obcymi. Dobrze dogaduje się z dziećmi, które traktują go delikatnie, oraz z innymi psami. Jest niezwykle pojętny w szkoleniu.
Pomimo jedwabistego, długiego futra Papillon jest stosunkowo łatwy w pielęgnacji, ponieważ nie posiada podszerstka. Wystarczy czesanie 2–3 razy w tygodniu i kąpiel co 4–6 tygodni. Zęby warto szczotkować kilka razy w tygodniu — rasy miniaturowe są podatne na choroby przyzębia.
Papillon jest rasą ogólnie zdrową, jednak jak większość psów miniaturowych podatny jest na zwichnięcie rzepki. Może też cierpieć na padaczkę o podłożu genetycznym. Warto monitorować stan uzębienia.
Papillon ma więcej energii niż sugeruje jego wygląd — potrzebuje codziennych spacerów i aktywnej zabawy. Doskonale nadaje się do życia w mieszkaniu. Świetny wybór dla osób starszych, singli i rodzin z dziećmi w wieku szkolnym.
Pekińczyk to jedna z najstarszych ras na świecie, hodowana przez wieki wyłącznie dla chińskich cesarzy i uznawana za święte zwierzę dynastii Tang. Przez stulecia żaden zwykły obywatel Chin nie mógł posiadać pekińczyka pod karą śmierci. Dopiero po splądrowaniu Pekinu przez wojska brytyjskie w 1860 roku psy trafiły do Europy.

| Pochodzenie | Chiny |
|---|---|
| Długość życia | 12–15 lat |
| Waga | 3–6 kg |
| Wielkość | Mała |
| Sierść | Długa, gęsta |
| Umaszczenie | Różnorodne |
| Aktywność | Niska |
| Przyjazność dla dzieci | Dobra (starsze dzieci) |
Pekińczyk ma charakter zdecydowanie niezależny i nieco wyniosły — pamięta swoje cesarskie korzenie. Jest przywiązany do swojego właściciela, ale na własnych zasadach. Wobec obcych bywa chłodny i podejrzliwy. Z dziećmi dogaduje się lepiej, gdy są spokojne i delikatne.
Obfita, dwuwarstwowa sierść wymaga intensywnej pielęgnacji. Codzienne lub co drugi dzień czesanie gęstym grzebieniem jest niezbędne. Kąpiel co 3–4 tygodnie, z dokładnym suszeniem. Konieczna jest regularna kontrola i czyszczenie fałdów skórnych wokół pyska. Oczy wymagają codziennego przetarcia.
Pekińczyk należy do ras brachycefalicznych — spłaszczona twarz powoduje problemy z oddychaniem i nietolerancję wysiłku. Oczy przez wypukłe osadzenie są narażone na urazy i infekcje. Często spotykane są też problemy z kręgosłupem (IVDD) i choroby serca.
Pekińczyk ma umiarkowane potrzeby ruchowe — spokojne spacery i zabawa w domu wystarczają. Nie nadaje się do intensywnego wysiłku fizycznego. Doskonały wybór dla osób starszych, mieszkających w małych mieszkaniach lub szukających spokojnego towarzysza.

| Pochodzenie | Włochy |
|---|---|
| Długość życia | 10–12 lat |
| Waga | 40–50 kg |
| Wielkość | Duża |
| Sierść | Krótka, gęsta |
| Umaszczenie | Czarny, szary, płowy, pstrokaty |
| Aktywność | Średnia |
| Przyjazność dla dzieci | Dobra (przy socjalizacji) |
Cane corso to potężny włoski molos wywodzący się od starorzymskich psów bojowych. Przez stulecia służył jako stróż gospodarstw, obrońca stad i towarzysz myśliwych polujących na grubą zwierzynę. Rasa niemal wymarła po drugiej wojnie światowej, lecz grupa włoskich miłośników odbudowała ją w latach siedemdziesiątych. Dziś cane corso cieszy się rosnącą popularnością na całym świecie jako pies rodzinny i ochronny. Jego sylwetka łączy masę z atletyzmem, a sam pies emanuje powagą i pewnością siebie.
To rasa zrównoważona, oddana i niezwykle przywiązana do swojej rodziny. Cane corso jest naturalnym stróżem, czujnym wobec obcych, ale nieagresywnym bez powodu. Wymaga konsekwentnego prowadzenia i wczesnej socjalizacji, ponieważ pozostawiony sam sobie może stać się nadmiernie dominujący. W stosunku do dzieci z własnej rodziny bywa łagodny i opiekuńczy.
Pies duży. Samce osiągają od 64 do 68 cm w kłębie i ważą od 45 do 50 kg, suki są nieco mniejsze.
Krótka, gęsta sierść wymaga minimalnej pielęgnacji. Wystarczy cotygodniowe szczotkowanie gumową rękawicą. Należy regularnie kontrolować uszy i przycinać pazury. Rasa potrzebuje sporo ruchu i zajęć umysłowych.
Predyspozycje do dysplazji stawów biodrowych i łokciowych, skrętu żołądka, problemów z powiekami (ektropion, entropion) oraz chorób serca. Średnia długość życia wynosi od 10 do 12 lat.
Wybieraj hodowle z testami stawów i serca rodziców. Rasa wymaga doświadczonego opiekuna, nie poleca się jej początkującym.
Nazwa pochodzi od łacińskiego słowa cohors oznaczającego strażnika i opiekuna posiadłości.
Źródło: FCI standard rasy nr 343, Associazione Italiana Cane Corso

| Pochodzenie | Półwysep Arabski |
|---|---|
| Wysokość | 142–156 cm |
| Waga | 360–450 kg |
| Typ | Krew ciepła, starodawna |
| Maść | Siwa, gniada, kara, kasztanowata |
| Temperament | Ognisty, inteligentny, lojalny |
| Zastosowanie | Endurance, wyścigi, rekreacja, hodowla |
Koń arabski to jedna z najstarszych i najszlachetniejszych ras na świecie, wyhodowana przez Beduinów na Półwyspie Arabskim. Słynie z urody, wytrzymałości oraz charakterystycznej, lekko wklęsłej linii głowy. Polskie hodowle arabów należą do najbardziej cenionych na świecie.
Inteligentny, wrażliwy i niezwykle przywiązany do człowieka. Konie arabskie są odważne, energiczne, ale jednocześnie łagodne wobec opiekuna. Wymagają cierpliwego, spokojnego prowadzenia, ponieważ źle znoszą szorstkie traktowanie.
Wzrost w kłębie zwykle 145-160 cm, masa ciała 380-450 kg. Sylwetka lekka, sucha, z wysoko noszonym ogonem.
Codzienne czyszczenie sierści, regularne czyszczenie i pielęgnacja kopyt, ochrona delikatnej skóry przed otarciami od sprzętu. Latem konieczna ochrona przed owadami.
Rasa odznacza się dużą długowiecznością i odpornością. Spotyka się genetyczne schorzenia jak SCID (ciężki złożony niedobór odporności) czy CA (ataksja móżdżkowa) — odpowiedzialne hodowle testują reproduktory.
Wymaga przestronnych pastwisk, ruchu i kontaktu z innymi końmi. Dobrze znosi różne klimaty, ceni jednak suche, czyste stanowiska w stajni.
Konie arabskie mają o jeden krąg lędźwiowy i o jedną parę żeber mniej niż inne rasy, co wpływa na ich krótki, mocny grzbiet i charakterystyczną sylwetkę.
Źródło: Polski Związek Hodowców Koni, opracowanie własne na podstawie literatury hippologicznej

| Pochodzenie | Wielka Brytania |
|---|---|
| Wysokość | 152–173 cm |
| Waga | 400–550 kg |
| Typ | Krew gorąca, wyścigowa |
| Maść | Gniada, kara, siwa, kasztanowata |
| Temperament | Ognisty, wrażliwy, szybki |
| Zastosowanie | Wyścigi, WKKW, hodowla uszlachetniająca |
Folblut, czyli koń pełnej krwi angielskiej, to najszybsza rasa wierzchowa świata, wyhodowana w Anglii do wyścigów. Wywodzi się od trzech protoplastów wschodnich. Stanowi podstawę uszlachetniania wielu ras półkrwi.
Temperamentny, ambitny i wrażliwy. Konie pełnej krwi są pełne ognia, wymagają doświadczonego jeźdźca i konsekwentnego treningu.
Wzrost w kłębie 155-170 cm, masa 400-500 kg. Sylwetka smukła, lekka, z długimi nogami i głębokim podbrzuszem.
Cienka skóra i krótka sierść wymagają delikatnego czyszczenia oraz dobrej ochrony przed zimnem i owadami. Konieczna staranna pielęgnacja po wysiłku.
Podatne na kontuzje ścięgien i stawów wynikające z intensywnego treningu, a także na wrzody żołądka i schorzenia układu oddechowego.
Wymaga wysokiej jakości pasz, fachowej opieki i przemyślanego treningu. Najlepiej czuje się w nowoczesnych, dobrze wentylowanych stajniach.
Wszystkie współczesne folbluty wywodzą się w linii męskiej od trzech ogierów: Byerley Turk, Darley Arabian i Godolphin Arabian.
Źródło: Opracowanie własne na podstawie literatury hippologicznej, Polski Klub Wyścigów Konnych

| Pochodzenie | Karpaty (Polska, Ukraina, Rumunia) |
|---|---|
| Wysokość | 130–145 cm |
| Waga | 300–400 kg |
| Typ | Prymitywny, górski |
| Maść | Bułana, myszata, gniada, kara, dereszowata |
| Temperament | Spokojny, wytrzymały |
| Zastosowanie | Hipoterapia, turystyka górska, rekreacja |
Hucuł to rdzennie polska i karpacka rasa konika górskiego, ukształtowana w surowych warunkach Karpat Wschodnich. To koń prymitywny, niezwykle wytrzymały i niezawodny w trudnym terenie. Objęty jest programem ochrony zasobów genetycznych.
Spokojny, zrównoważony, łagodny i bardzo ufny wobec ludzi. Hucuły są wytrwałe, odporne na stres i doskonale sprawdzają się w hipoterapii oraz turystyce jeździeckiej.
Wzrost w kłębie 132-147 cm, masa około 350-400 kg. Budowa mocna, zwarta, z krótkimi, silnymi nogami i twardymi kopytami.
Mało wymagający. Gęsta sierść chroni przed chłodem, dlatego potrzebuje głównie regularnego czyszczenia i kontroli kopyt. Świetnie znosi życie na wolnym wybiegu.
Bardzo zdrowa, odporna rasa o silnym układzie odpornościowym. Dobrze radzi sobie z ubogim pożywieniem, co przy nadmiarze paszy grozi otyłością.
Idealny do hodowli ekstensywnej, na pastwiskach górskich i podgórskich. Toleruje trudny klimat i ubogie gleby.
Hucuły potrafią przenosić ciężkie juki po stromych górskich szlakach, dlatego dawniej nazywano je "końmi-tragarzami" Karpat.
Źródło: Polski Związek Hodowców Koni, program ochrony zasobów genetycznych

| Pochodzenie | Polska (Śląsk) |
|---|---|
| Wysokość | 158–168 cm |
| Waga | 500–650 kg |
| Typ | Półkrwi |
| Maść | Gniada, kara, siwa, kasztanowata |
| Temperament | Spokojny, pracowity |
| Zastosowanie | Sport, rekreacja, dawniej praca rolna |
Koń śląski to polska rasa zimnokrwista i pogrubiona, wywodząca się ze skrzyżowań klaczy miejscowych z ogierami oldenburskimi i wschodniofryzyjskimi. Łączy siłę z elegancją ruchu. Występuje w typie szlachetnym i pogrubionym.
Łagodny, pracowity i posłuszny. Konie śląskie są zrównoważone i chętne do współpracy, co czyni je dobrymi końmi zaprzęgowymi oraz rekreacyjnymi.
Wzrost w kłębie 150-170 cm, masa 600-750 kg. Budowa masywna, koścista, z szeroką klatką piersiową.
Wymaga regularnego czyszczenia bujnej sierści i grzywy oraz częstej kontroli dużych kopyt. Bujne szczotki na pęcinach trzeba osuszać, by uniknąć infekcji.
Generalnie zdrowa rasa. Ze względu na masę narażona na przeciążenia stawów oraz schorzenia kopyt przy braku pielęgnacji.
Potrzebuje dobrej, kalorycznej paszy i przestrzeni. Sprawdza się w gospodarstwach i zaprzęgach pokazowych.
Konie śląskie należą do najczęściej wykorzystywanych w Polsce zaprzęgów reprezentacyjnych i pokazów powożenia.
Źródło: Polski Związek Hodowców Koni

| Pochodzenie | Holandia (Fryzja) |
|---|---|
| Wysokość | 158–170 cm |
| Waga | 500–700 kg |
| Typ | Krew zimna / półkrwi |
| Maść | Kara (jedyna uznana) |
| Temperament | Spokojny, elegancki, chętny do pracy |
| Zastosowanie | Dressage, powożenie, pokazy |
Koń fryzyjski to majestatyczna rasa pochodząca z holenderskiej Fryzji, znana z kruczoczarnej maści i bujnych szczotek na nogach. Słynie z efektownego, wysokiego chodu i był ulubieńcem rycerstwa oraz dworów. Dziś ozdoba pokazów i zaprzęgów.
Łagodny, przyjacielski i chętny do współpracy mimo imponującej postury. Fryzy są spokojne, lojalne i przywiązane do człowieka.
Wzrost w kłębie 150-170 cm, masa 550-650 kg. Sylwetka dostojna, z wygiętą szyją i długą, falującą grzywą.
Wymaga intensywnej pielęgnacji bujnej grzywy, ogona i szczotek na pęcinach. Włosy na nogach trzeba dokładnie osuszać, by zapobiec grudzie i infekcjom skóry.
Rasa obciążona genetycznie — występuje karłowatość, wodogłowie czy skłonność do schorzeń skóry i przewodu pokarmowego. Hodowle prowadzą testy genetyczne.
Potrzebuje czystych, suchych warunków i starannej opieki. Wrażliwy na wilgoć w okolicy pęcin.
Konie fryzyjskie były tak cenione, że ich wywóz z Fryzji bywał w przeszłości zakazany, by chronić czystość rasy.
Źródło: Opracowanie własne na podstawie literatury hippologicznej